ارزهای دیجیتال متاورس؛ معرفی ۱۰ پروژه و توکن مهم
ارزهای دیجیتال متاورس یکی از بخش‌های اقتصاد جهان‌های مجازی و پروژه‌های مبتنی بر بلاکچین هستند. این توکن‌ها در بعضی پروژه‌ها برای خرید دارایی‌های دیجیتال، پرداخت هزینه خدمات، انجام فعالیت‌های درون بازی و مشارکت در تصمیم‌گیری‌های مدیریتی کاربرد دارند.
با گسترش فناوری بلاکچین، NFT و جهان‌های مجازی، پروژه‌های مختلفی تلاش کرده‌اند محیط‌هایی برای بازی، تعامل اجتماعی، ساخت دارایی دیجیتال و فعالیت اقتصادی ایجاد کنند. هر پروژه نیز ممکن است ارز دیجیتال اختصاصی خود را داشته باشد.
در این مقاله ابتدا با مفهوم متاورس و کاربرد توکن‌های آن آشنا می‌شویم و سپس ۱۰ پروژه شناخته‌شده این حوزه را معرفی می‌کنیم. توجه داشته باشید که معرفی این پروژه‌ها به معنی پیشنهاد خرید یا تضمین آینده قیمتی توکن‌های آن‌ها نیست.
متاورس و ارتباط آن با ارزهای دیجیتال متاورس
متاورس به مجموعه‌ای از محیط‌های مجازی و تعاملی گفته می‌شود که کاربران می‌توانند در آن‌ها با یکدیگر ارتباط برقرار کنند، بازی کنند، محتوا بسازند، در رویدادها شرکت کنند و گاهی دارایی‌های دیجیتال خود را خریدوفروش کنند.
این محیط‌ها ممکن است از فناوری‌هایی مانند واقعیت مجازی (VR)، واقعیت افزوده (AR)، مدل‌سازی سه‌بعدی و بلاکچین استفاده کنند. البته متاورس الزاماً به یک فناوری خاص محدود نیست و همه جهان‌های مجازی نیز از رمزارز یا NFT استفاده نمی‌کنند.
اتحادیه اروپا در توضیح جهان‌های مجازی، به محیط‌های پایدار و فراگیری اشاره می‌کند که امکان فعالیت‌هایی مانند ارتباط اجتماعی، آموزش، همکاری، سرگرمی و انجام تراکنش را فراهم می‌کنند. برای آشنایی بیشتر می‌توانید تعریف جهان‌های مجازی در وب‌سایت اتحادیه اروپا را مطالعه کنید.
ارزهای دیجیتال متاورس چه کاربردی دارند؟
توکن‌های مرتبط با جهان‌های مجازی فقط برای معامله در صرافی‌ها طراحی نشده‌اند. کاربرد آن‌ها به ساختار اقتصادی و قوانین هر پروژه بستگی دارد. برای مثال، ممکن است یک توکن در یک بازی نقش پول داخلی را داشته باشد و در پروژه‌ای دیگر برای رأی‌گیری و مدیریت استفاده شود.
مهم‌ترین کاربردهای این توکن‌ها عبارت‌اند از:
- خرید دارایی‌های دیجیتال: کاربران می‌توانند با توکن اختصاصی پروژه، زمین مجازی، ابزار بازی، تجهیزات، آواتار یا سایر دارایی‌های دیجیتال را خریداری کنند.
- پرداخت هزینه خدمات: بعضی پروژه‌ها از توکن خود برای پرداخت هزینه دسترسی به امکانات، خدمات یا فعالیت‌های درون بازی استفاده می‌کنند.
- مشارکت در مدیریت پروژه: در برخی اکوسیستم‌ها، دارندگان توکن می‌توانند در رأی‌گیری‌ها و تصمیم‌های مربوط به آینده پروژه شرکت کنند.
- استیکینگ: بعضی شبکه‌ها امکان قفل‌کردن توکن برای مشارکت در سازوکار شبکه یا دریافت پاداش را فراهم می‌کنند. شرایط و میزان پاداش در هر پروژه متفاوت است.
- معامله دارایی‌ها: کاربران ممکن است بتوانند توکن‌ها و دارایی‌های دیجیتال خود را در بازارهای مرتبط با همان اکوسیستم معامله کنند.
بنابراین، پیش از بررسی قیمت یک توکن باید مشخص شود که دقیقاً چه کاربردی دارد و چه میزان استفاده واقعی در پروژه برای آن وجود دارد.
۱۰ پروژه مهم ارزهای دیجیتال متاورس
در ادامه ۱۰ پروژه شناخته‌شده در حوزه جهان‌های مجازی، بازی‌های بلاکچینی و زیرساخت دارایی‌های دیجیتال را بررسی می‌کنیم. این فهرست رتبه‌بندی سرمایه‌گذاری نیست و ترتیب معرفی پروژه‌ها به معنی برتری یکی بر دیگری نیست.
۱. دسنترالند (Decentraland)؛ توکن MANA
Decentraland یک جهان مجازی مبتنی بر بلاکچین اتریوم است که کاربران در آن می‌توانند محیط‌های مجازی را تجربه کنند، در رویدادها حضور داشته باشند و دارایی‌های دیجیتال مرتبط با این فضا را مدیریت کنند.
توکن اختصاصی این پروژه MANA نام دارد. از این توکن در اقتصاد داخلی دسنترالند و خریدوفروش برخی دارایی‌های دیجیتال استفاده می‌شود. همچنین ساختار حاکمیتی Decentraland DAO به دارندگان برخی دارایی‌ها و توکن‌ها امکان مشارکت در تصمیم‌گیری‌های جامعه را می‌دهد.
یکی از ویژگی‌های این پروژه، تمرکز بر مالکیت و مدیریت جامعه‌محور در جهان مجازی است. برای آشنایی با سازوکار مدیریت آن می‌توانید مستندات رسمی DAO دسنترالند را ببینید.
۲. سندباکس (The Sandbox)؛ توکن SAND
The Sandbox یکی از پروژه‌های شناخته‌شده بازی و جهان مجازی مبتنی بر بلاکچین است. کاربران این پلتفرم می‌توانند تجربه‌های تعاملی بسازند، در محیط‌های طراحی‌شده توسط دیگران حضور پیدا کنند و دارایی‌های دیجیتال خود را در اکوسیستم آن به کار بگیرند.
ارز دیجیتال اختصاصی این پروژه SAND نام دارد. این توکن برای خرید دارایی‌های دیجیتال، مبادله در بازار داخلی و مشارکت در سازوکارهای مدیریتی پلتفرم کاربرد دارد.
SAND همچنین در بخش‌هایی از اقتصاد سازندگان و بازیکنان نقش دارد. جزئیات کاربرد توکن را می‌توانید در مستندات رسمی The Sandbox مطالعه کنید.
۳. استار اطلس (Star Atlas)؛ توکن‌های ATLAS و POLIS
Star Atlas یک پروژه بازی و جهان مجازی با فضای علمی‌تخیلی است که بر بستر بلاکچین سولانا توسعه یافته است. این پروژه از یک ساختار اقتصادی دو توکنی استفاده می‌کند.
دو توکن اصلی آن عبارت‌اند از:
- ATLAS: توکن کاربردی و ارز درون بازی است. از آن برای مبادلات اقتصادی و خرید مواردی مانند منابع، تجهیزات و دارایی‌های موردنیاز در بازی استفاده می‌شود.
- POLIS: توکن حاکمیتی پروژه است و دارندگان آن می‌توانند در تصمیم‌گیری‌های مرتبط با Star Atlas DAO مشارکت کنند.
این تفکیک باعث می‌شود توکن مورد استفاده برای فعالیت‌های اقتصادی بازی، نقش متفاوتی از توکن مربوط به مدیریت پروژه داشته باشد. برای اطلاعات بیشتر می‌توانید توضیحات رسمی توکن‌های Star Atlas را مطالعه کنید.
۴. اکسی اینفینیتی (Axie Infinity)؛ توکن AXS
Axie Infinity یک بازی مبتنی بر بلاکچین است که در آن کاربران با موجودات دیجیتالی به نام Axie تعامل دارند. این پروژه از دارایی‌های مبتنی بر NFT و اقتصاد درون بازی استفاده می‌کند.
توکن AXS یا Axie Infinity Shards یکی از توکن‌های اصلی اکوسیستم اکسی اینفینیتی است. این توکن کاربردهای مختلفی دارد؛ از جمله مشارکت در سازوکار حاکمیتی، استیکینگ و استفاده در بخش‌هایی از بازار دارایی‌های دیجیتال پروژه.
دارندگان AXS می‌توانند در چارچوب شرایط تعیین‌شده پروژه در فعالیت‌های مرتبط با مدیریت و آینده اکوسیستم مشارکت کنند. برای آشنایی با کاربردهای این توکن، صفحه رسمی AXS را ببینید.
۵. الین ورلدز (Alien Worlds)؛ توکن TLM
Alien Worlds یک بازی مبتنی بر بلاکچین است که فضای آن بر اکتشاف و فعالیت در سیاره‌های مجازی تمرکز دارد. کاربران می‌توانند با استفاده از ابزارهای بازی فعالیت کنند و در اقتصاد دیجیتال این اکوسیستم حضور داشته باشند.
توکن اصلی این پروژه TLM نام دارد. این توکن در فعالیت‌های اقتصادی بازی و برخی سازوکارهای مرتبط با سیاره‌ها و مدیریت آن‌ها کاربرد دارد.
یکی از ویژگی‌های Alien Worlds، ارتباط میان فعالیت‌های بازی و ساختار حاکمیتی آن است. برای اطلاعات بیشتر به مرکز راهنمای رسمی Alien Worlds مراجعه کنید.
۶. انجین (Enjin)؛ توکن ENJ
Enjin از پروژه‌های فعال در زمینه زیرساخت دارایی‌های دیجیتال و بازی‌های مبتنی بر بلاکچین است. تمرکز این اکوسیستم بر فراهم‌کردن ابزارهایی برای ساخت، مدیریت و انتقال دارایی‌های دیجیتال است.
توکن ENJ در اکوسیستم انجین نقش دارد و برای فعالیت‌های مرتبط با شبکه و دارایی‌های دیجیتال استفاده می‌شود. یکی از قابلیت‌های مطرح‌شده در این اکوسیستم، امکان قرارگرفتن ENJ درون برخی دارایی‌های دیجیتال است. در این ساختار، توکن‌های موردنظر می‌توانند مقدار مشخصی ENJ در خود داشته باشند.
جزئیات فنی این سازوکار در مستندات رسمی Enjin Coin توضیح داده شده است.
۷. ایلوویوم (Illuvium)؛ توکن ILV
Illuvium یک اکوسیستم بازی مبتنی بر بلاکچین است که عناصر بازی‌های نقش‌آفرینی و جمع‌آوری موجودات دیجیتال را با دارایی‌های مبتنی بر بلاکچین ترکیب می‌کند.
توکن ILV توکن اصلی این اکوسیستم است و در ساختار حاکمیتی و برخی سازوکارهای اقتصادی پروژه نقش دارد. در طراحی این پروژه، دارندگان توکن می‌توانند طبق قوانین و شرایط مشخص‌شده در تصمیم‌گیری‌های مرتبط با اکوسیستم مشارکت کنند.
برای بررسی کاربردهای توکن و جزئیات اقتصادی پروژه، مستندات رسمی و بخش توکنومیکس Illuvium را مطالعه کنید.
۸. گالا گیمز (Gala Games)؛ توکن GALA
Gala Games یک اکوسیستم بازی و سرگرمی مبتنی بر بلاکچین است که بازی‌ها و دارایی‌های دیجیتال مختلفی را در بر می‌گیرد.
توکن GALA در این اکوسیستم به‌عنوان یک توکن کاربردی استفاده می‌شود. از جمله کاربردهای آن می‌توان به پرداخت در بخش‌هایی از اکوسیستم، خرید برخی دارایی‌های دیجیتال و پرداخت کارمزد شبکه GalaChain اشاره کرد.
این توکن همچنین در سازوکارهای مربوط به Founder’s Nodes و برخی فعالیت‌های شبکه نقش دارد. برای آشنایی با جزئیات، راهنمای رسمی توکن GALA را مطالعه کنید.
۹. فلو (Flow)؛ توکن FLOW
Flow یک بلاکچین لایه اول است که برای پشتیبانی از برنامه‌های غیرمتمرکز، دارایی‌های دیجیتال، NFT و محصولات مبتنی بر Web3 طراحی شده است.
توکن بومی این شبکه FLOW نام دارد. این ارز دیجیتال برای پرداخت کارمزد تراکنش‌ها، هزینه ذخیره‌سازی و مشارکت در سازوکارهای شبکه استفاده می‌شود.
فلو فقط به بازی‌های متاورسی محدود نیست و کاربردهای آن حوزه‌های گسترده‌تری از برنامه‌های مبتنی بر بلاکچین را در بر می‌گیرد. برای آشنایی با این شبکه می‌توانید وب‌سایت رسمی Flow را ببینید.
۱۰. ویمیکس (WEMIX)؛ توکن WEMIX
WEMIX یک اکوسیستم بلاکچینی است که با تمرکز بر بازی‌های مبتنی بر بلاکچین و خدمات مرتبط با دارایی‌های دیجیتال توسعه یافته است.
توکن WEMIX در اقتصاد این اکوسیستم نقش دارد و می‌تواند برای تعامل با خدمات و امکانات مختلف شبکه مورد استفاده قرار بگیرد. این پروژه تلاش کرده است زیرساختی برای اتصال بازی‌ها، دارایی‌های دیجیتال و خدمات مبتنی بر بلاکچین فراهم کند.
برای بررسی اطلاعات فنی و کاربردهای توکن می‌توانید مستندات رسمی WEMIX را مطالعه کنید.
تفاوت انواع ارزهای دیجیتال متاورس
با وجود شباهت ظاهری این پروژه‌ها، همه توکن‌های معرفی‌شده کاربرد یکسانی ندارند. بعضی از آن‌ها بیشتر برای خریدوفروش دارایی‌های داخل بازی طراحی شده‌اند؛ درحالی‌که برخی دیگر نقش مهمی در پرداخت کارمزد شبکه یا مدیریت یک اکوسیستم بلاکچینی دارند.
برای مقایسه بهتر، می‌توان آن‌ها را از چند جنبه بررسی کرد:
- کاربرد درون پروژه: آیا توکن برای خرید دارایی، پرداخت هزینه یا فعالیت در بازی استفاده می‌شود؟
- نقش حاکمیتی: آیا دارندگان توکن امکان رأی‌دادن و مشارکت در تصمیم‌های پروژه را دارند؟
- زیرساخت بلاکچین: پروژه روی کدام شبکه فعالیت می‌کند و کارمزد تراکنش‌ها چگونه پرداخت می‌شود؟
- فعالیت واقعی کاربران: آیا کاربران واقعاً از امکانات پروژه استفاده می‌کنند یا کاربرد توکن بیشتر به معاملات بازار محدود شده است؟
- توسعه و به‌روزرسانی: آیا تیم توسعه‌دهنده به‌طور مستمر محصول، امکانات و مستندات پروژه را به‌روزرسانی می‌کند؟
بنابراین، مقایسه این توکن‌ها فقط بر اساس قیمت یا شهرت آن‌ها تصویر دقیقی از تفاوت پروژه‌ها ارائه نمی‌دهد. بررسی کاربرد واقعی و وضعیت فنی هر اکوسیستم اهمیت بیشتری دارد.
سخت‌افزار موردنیاز برای تجربه جهان‌های مجازی
تجربه جهان‌های مجازی و بازی‌های سه‌بعدی به سخت‌افزار مناسب نیاز دارد. قدرت پردازنده، کارت گرافیک، حافظه رم و کیفیت نمایشگر می‌توانند بر سرعت اجرا و کیفیت تجربه کاربر تأثیر بگذارند. برای آشنایی بیشتر با اجزای اصلی یک سیستم کامپیوتری، مقاله سخت‌افزار کامپیوتر چیست؟ را مطالعه کنید.
نکات مهم پیش از انتخاب ارزهای دیجیتال متاورس
فعالیت در بازار رمزارزها با ریسک همراه است و توکن‌های مرتبط با بازی‌ها و جهان‌های مجازی نیز از این قاعده مستثنا نیستند. حتی اگر یک پروژه از نظر فناوری جذاب باشد، این موضوع به‌تنهایی افزایش قیمت توکن آن را تضمین نمی‌کند.
پیش از خرید یا نگهداری هر توکن، موارد زیر را بررسی کنید:
- کاربرد واقعی توکن: مشخص کنید توکن چه مشکلی را حل می‌کند و آیا استفاده واقعی در اکوسیستم دارد.
- وضعیت توسعه پروژه: اخبار رسمی، به‌روزرسانی‌ها و میزان پیشرفت محصول را دنبال کنید.
- اقتصاد توکن: عرضه کل، عرضه در گردش، برنامه آزادسازی توکن‌ها و نحوه توزیع آن‌ها را بررسی کنید.
- نقدشوندگی و بازار معامله: حجم معاملات و امکان خریدوفروش توکن در بازارهای معتبر را بسنجید.
- امنیت و شبکه: شبکه میزبان، قرارداد هوشمند، کیف پول و آدرس رسمی توکن را از منابع معتبر بررسی کنید.
- ریسک‌های سرمایه‌گذاری: نوسان قیمت، احتمال کاهش تقاضا، مشکلات فنی، حملات سایبری و تغییر قوانین می‌توانند بر ارزش دارایی اثر بگذارند.
برای آشنایی بیشتر با ریسک‌های این بازار، می‌توانید هشدارهای Investor.gov درباره دارایی‌های رمزارزی را مطالعه کنید.
جمع‌بندی و بررسی بهترین ارزهای دیجیتال متاورس
ارزهای دیجیتال متاورس در پروژه‌های مختلف کاربردهای متفاوتی دارند؛ از خرید دارایی‌های مجازی و پرداخت هزینه خدمات گرفته تا مشارکت در بازی‌ها، پرداخت کارمزد شبکه و تصمیم‌گیری‌های مدیریتی.
پروژه‌هایی مانند Decentraland، The Sandbox، Star Atlas و Axie Infinity بیشتر با جهان‌های مجازی و بازی‌های بلاکچینی شناخته می‌شوند. در مقابل، پروژه‌هایی مانند Enjin و Flow زیرساخت‌ها و ابزارهای گسترده‌تری برای فعالیت‌های مبتنی بر بلاکچین ارائه می‌کنند.
برای بررسی ارزهای دیجیتال متاورس، بهتر است ابتدا کاربرد توکن، اعتبار فنی پروژه، میزان استفاده کاربران، اقتصاد توکن و ریسک‌های آن را ارزیابی کنید. محبوبیت یک پروژه یا رشد قیمت آن در گذشته، به‌تنهایی معیار مناسبی برای تصمیم‌گیری نیست.
در نهایت، هیچ‌کدام از پروژه‌های معرفی‌شده تضمینی برای سودآوری ندارند و اطلاعات مربوط به کاربرد توکن‌ها نیز ممکن است با تغییرات فنی و مدیریتی به‌روزرسانی شود. بنابراین پیش از هر تصمیم، مستندات رسمی و اطلاعات روز پروژه را بررسی کنید.
